Anh em họ cưới nhau

• Tóm tắt diễn biến: Anh Hồ Văn C (22 tuổi) và chị Hồ Thị M (20 tuổi) là anh em họ đời thứ hai (ông nội của C và ông nội của M là anh em ruột). Hai gia đình cho rằng "đời thứ hai là xa rồi, cưới được" nên mổ heo, dựng rạp cưới. Cán bộ tư pháp và dân số xã xuống giải thích hai người thuộc họ hàng phạm vi 3 đời, đề nghị dừng đám cưới. Bố C phản ứng: "Xa thế rồi! Bao đời nay người bản vẫn cưới có sao đâu". Gia đình cho rằng pháp luật cứng nhắc. Cán bộ y tế mang tranh ảnh, video mô phỏng gen bệnh và mời một người mẹ trong bản từng sinh con bị bệnh tim bẩm sinh do kết hôn cận huyết đến trải lòng. Bàng hoàng trước sự thật y khoa, hai gia đình nhận thức được nguy cơ và đồng ý dừng lễ cưới.

• Câu hỏi tình huống: Việc cán bộ xã can thiệp dừng lễ kết hôn giữa anh C và chị M là đúng hay sai?

• Trả lời & Căn cứ pháp lý: Việc cán bộ xã can thiệp dừng lễ cưới là ĐÚNG. Anh C và chị M có chung ông cố (thuộc phạm vi 3 đời), hành vi kết hôn bị cấm theo quy định tại điểm d khoản 2 Điều 5 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014.

ĐỊNH HƯỚNG TUYÊN TRUYỀN: Người dân vùng cao thường nhầm lẫn khái niệm "đời thứ hai" theo cách gọi dân gian với quy định pháp lý. Trong luật, anh em họ có chung ông nội/ông ngoại chính là những người có họ trong phạm vi 3 đời (Đời 1: Ông nội chung -> Đời 2: Bố của C và Bố của M -> Đời 3: C và M). Cán bộ tuyên truyền phải sử dụng phương pháp trực quan sinh động, giải thích cơ chế gen lặn gây bệnh di truyền để đập tan định kiến "xa rồi cưới được"