Tăng cường giáo dục đạo đức lối sống cho thanh niên trên không gian mạng

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, mạng xã hội đã trở thành “thế giới thứ hai” của giới trẻ – nơi họ giao tiếp, học tập, làm việc và thể hiện bản thân. Tuy nhiên, đi kèm với những tiện ích, không gian mạng cũng là nơi tiềm ẩn nhiều nguy cơ về thông tin sai lệch, độc hại, ảnh hưởng trực tiếp đến tư duy, hành vi của thanh niên.
Trước yêu cầu mới, tổ chức Đoàn các cấp đang đổi mới mạnh mẽ công tác tuyên truyền, giáo dục đạo đức lối sống cho giới trẻ, phát huy vai trò “người bạn đồng hành” của thanh niên trên hành trình hoàn thiện nhân cách và phát triển toàn diện trong thời đại số.
Không gian mạng hiện nay không chỉ là công cụ giải trí, mà đã trở thành một môi trường sống thực sự. Theo khảo sát của Trung ương Đoàn, hơn 80% thanh niên Việt Nam sử dụng mạng xã hội hằng ngày, đặc biệt tập trung ở các nền tảng như Facebook, TikTok, YouTube, Instagram…
Tuy nhiên, bên cạnh thông tin hữu ích, mạng xã hội cũng là nơi lan truyền nhiều nội dung không phù hợp, từ ngôn ngữ thù hận, lối sống lệch chuẩn, cho tới các hành vi thiếu văn minh. Việc tiếp xúc thường xuyên với những nội dung này có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến nhận thức, lý tưởng sống và hành vi xã hội của thanh niên.
Do đó, giáo dục đạo đức, lối sống cho thanh niên không chỉ là hoạt động trên giảng đường hay trong các buổi sinh hoạt Đoàn, mà cần được mở rộng trên không gian mạng – nơi các bạn trẻ đang “sống thật” hơn bao giờ hết.
Tại Thủ đô, Thành đoàn Hà Nội đang triển khai nhiều mô hình sáng tạo trong công tác giáo dục trên mạng xã hội. Phó Bí thư Thành đoàn Nguyễn Tiến Hưng cho biết, với hơn 600.000 đoàn viên, các cấp bộ Đoàn của Thành phố xác định mạng xã hội là "mặt trận quan trọng", nơi cần sự hiện diện tích cực của các tổ chức Đoàn.
Tính đến tháng 3/2025, Thành đoàn Hà Nội đã phát triển 6 kênh truyền thông chính thức gồm: 1 website, 4 fanpage và 2 chuyên trang. Trong đó, fanpage chính của Thành đoàn đạt hơn 7,1 triệu lượt xem và 654.000 lượt tương tác. Chuyên trang về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng có hơn 45.000 lượt theo dõi, thường xuyên chia sẻ các nội dung mang tính chính luận, phản bác luận điệu sai trái một cách phù hợp với ngôn ngữ giới trẻ.
Điểm nổi bật trong chiến lược truyền thông của Thành đoàn Hà Nội là sự đổi mới hình thức thể hiện và ngôn ngữ truyền thông. Các trào lưu tích cực như “Màu cờ tôi yêu”, “Tôi yêu Hà Nội vì…”, hay “Tự hào Đảng viên trẻ Thủ đô” đã nhanh chóng thu hút sự hưởng ứng của giới trẻ.
Đặc biệt, sự tham gia của nhiều nghệ sĩ trẻ, KOLs, hot TikToker giúp những chiến dịch này lan tỏa mạnh mẽ, tạo hiệu ứng xã hội sâu rộng. “Thông điệp đơn giản, ngắn gọn, gần gũi với văn hóa mạng nhưng vẫn thể hiện được tinh thần yêu nước, niềm tự hào về Thủ đô”, anh Hưng chia sẻ.
Ngoài ra, các hoạt động tương tác trực tuyến như livestream, talkshow, cuộc thi trực tuyến cũng được tổ chức đều đặn. Cuộc thi “Tìm hiểu 70 năm Ngày Giải phóng Thủ đô” thu hút hơn 1,3 triệu lượt thi từ khắp các tỉnh, thành – là minh chứng rõ rệt cho sức hút của hình thức tuyên truyền sáng tạo trên nền tảng số.
Không dừng ở việc lan tỏa nội dung tích cực, Thành đoàn Hà Nội còn triển khai hai cuộc vận động lớn: “Tuổi trẻ Thủ đô ứng xử văn minh trên không gian mạng” và “Xây dựng hình mẫu thanh niên Thủ đô thời đại mới”. Thông qua đó, đoàn viên, thanh niên được trang bị kỹ năng nhận diện thông tin xấu độc, cách xử lý khi bị tấn công mạng, hay cách thể hiện chính kiến một cách có trách nhiệm, văn minh.
“Chúng tôi coi mỗi đoàn viên là một tuyên truyền viên tích cực trên mạng xã hội. Khi mỗi bạn trẻ chủ động lan tỏa thông tin tích cực, thì không gian mạng sẽ trở nên lành mạnh hơn”, đại diện Thành đoàn cho biết.
Việc giáo dục đạo đức, lối sống cho thanh niên trên không gian mạng không thể đạt hiệu quả trong ngày một, ngày hai. Đây là quá trình lâu dài, đòi hỏi sự kiên trì, sáng tạo và phối hợp chặt chẽ giữa tổ chức Đoàn với các cơ quan báo chí, chuyên gia công nghệ, KOLs và chính bản thân giới trẻ.