những câu hỏi trọng tâm của Luật Phổ biến, giáo dục

Câu 1: Phạm vi điều chỉnh của Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2026 được quy định như thế nào?

• Trả lời: Luật quy định về quyền, nghĩa vụ, nội dung, hình thức, trách nhiệm quản lý nhà nước, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân, điều kiện bảo đảm phổ biến, giáo dục pháp luật, truyền thông chính sách.

• Cơ sở pháp lý: Điều 1, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16.

Câu 2: Công dân có những quyền và nghĩa vụ gì trong hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật và truyền thông chính sách?

• Trả lời:

  • Quyền: Tiếp cận pháp luật; thụ hưởng, tham gia các hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật, truyền thông chính sách; được hướng dẫn tìm hiểu pháp luật; tham gia đóng góp ý kiến xây dựng chính sách, pháp luật.

  • Nghĩa vụ và trách nhiệm: Tuân thủ Hiến pháp và pháp luật; chủ động học tập, tìm hiểu pháp luật, xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật.

• Cơ sở pháp lý: Điều 2, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16.

Câu 3: Những hành vi nào bị nghiêm cấm trong hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật và truyền thông chính sách?

• Trả lời: Luật nghiêm cấm 5 nhóm hành vi sau đây:

  1. Cung cấp, trích dẫn, chỉnh sửa, sử dụng, truyền đạt nội dung pháp luật, nội dung chính sách nhằm làm sai ý nghĩa, nội dung pháp luật, nội dung chính sách; cung cấp thông tin, tài liệu sai sự thật, trái pháp luật, trái đạo đức xã hội và truyền thống tốt đẹp của dân tộc.

  2. Sử dụng công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo hoặc các phương tiện khác để tạo lập, phát tán thông tin, tài liệu giả mạo hoặc làm sai lệch nội dung pháp luật, nội dung chính sách.

  3. Lợi dụng hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật, truyền thông chính sách để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật, xuyên tạc chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; kích động, gây chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc; ảnh hưởng chính trị, quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội; ảnh hưởng kinh tế, xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân.

  4. Cản trở tổ chức, cá nhân tiếp cận, tìm hiểu pháp luật; cản trở việc thực hiện hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật, truyền thông chính sách.

  5. Lợi dụng hoạt động xã hội hóa công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, chính sách ưu tiên, khuyến khích, hỗ trợ của Nhà nước để trục lợi hoặc thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật khác.

• Cơ sở pháp lý: Điều 9, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16.

Câu 4: Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là ngày nào và nhằm mục đích gì?

• Trả lời:

  • Thời gian: Ngày 09 tháng 11 hằng năm là Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

  • Mục đích: Được tổ chức nhằm tôn vinh Hiến pháp, pháp luật, giáo dục ý thức tuân thủ pháp luật, xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật trong xã hội.

• Cơ sở pháp lý: Điều 8, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16.

Câu 5: Khi sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và các nền tảng số để phổ biến, giáo dục pháp luật, các cơ quan, tổ chức, cá nhân phải tuân thủ những yêu cầu bắt buộc nào?

• Trả lời: Khi ứng dụng AI và nền tảng số, các cơ quan, tổ chức, cá nhân phải tuân thủ các quy định sau:

  1. Bảo đảm kiểm soát, cập nhật dựa trên các nguồn thông tin, dữ liệu chính thức của các cơ quan nhà nước và tính chính xác của nội dung pháp luật.

  2. Thực hiện kiểm chứng thông tin trước khi cung cấp, gắn nhãn cảnh báo, đính chính thông tin theo quy định của pháp luật.

  3. Cơ quan, tổ chức, cá nhân phát triển, vận hành trí tuệ nhân tạo chịu trách nhiệm về tính chính xác của dữ liệu đầu vào và thông tin do hệ thống của mình cung cấp.

  4. Bảo đảm an toàn về dữ liệu cá nhân theo quy định.

• Cơ sở pháp lý: Khoản 5, Khoản 6 Điều 13, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16.

Câu 6: Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật được thành lập ở các cấp nào và có vai trò gì?

• Trả lời:

  • Vai trò: Là tổ chức có chức năng tư vấn cho Chính phủ, Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan, tổ chức ở trung ương, Ủy ban nhân dân về công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, truyền thông chính sách, xây dựng văn hóa thượng tôn pháp luật và huy động nguồn lực.

  • Cấp thành lập: Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật được thành lập ở trung ương, cấp tỉnh và cấp xã. Ngoài ra, có thể được thành lập ở Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan, tổ chức ở trung ương do người đứng đầu quyết định.

• Cơ sở pháp lý: Điều 7, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16.

Câu 7: Tiêu chuẩn của Báo cáo viên pháp luật được quy định như thế nào?

• Trả lời: Báo cáo viên pháp luật là cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan trong lực lượng vũ trang nhân dân, luật sư, luật gia được lựa chọn khi đáp ứng đủ các tiêu chuẩn:

  1. Có phẩm chất đạo đức tốt, lập trường tư tưởng vững vàng và có uy tín trong công tác.

  2. Có khả năng truyền đạt.

  3. Có trình độ cử nhân luật trở lên và thời gian công tác trong lĩnh vực pháp luật ít nhất là 02 năm; trường hợp không có trình độ cử nhân luật thì phải có trình độ cử nhân khác và thời gian công tác liên quan đến pháp luật ít nhất là 03 năm.

• Cơ sở pháp lý: Khoản 1 Điều 33, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16.

Câu 8: Thẩm quyền lựa chọn và công bố danh sách Báo cáo viên pháp luật thuộc về ai?

• Trả lời: Thẩm quyền được phân cấp rõ ràng theo từng cấp:

  • Ở Trung ương: Người đứng đầu Bộ, cơ quan ngang Bộ, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, cơ quan trung ương của tổ chức chính trị - xã hội lựa chọn, công bố danh sách.

  • Ở cấp tỉnh: Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh lựa chọn, công bố danh sách.

  • Ở cấp xã: Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã lựa chọn, công bố danh sách.

• Cơ sở pháp lý: Khoản 2 Điều 33, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16.

Câu 9: Tiêu chuẩn và thẩm quyền lựa chọn Tuyên truyền viên pháp luật được quy định như thế nào?

• Trả lời:

  • Tiêu chuẩn: Là người cư trú hoặc làm việc trên địa bàn cấp xã có uy tín, kiến thức, am hiểu về pháp luật, khả năng truyền đạt và được lựa chọn tham gia phổ biến, giáo dục pháp luật trên địa bàn cấp xã.

  • Thẩm quyền lựa chọn: Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã lựa chọn, công bố danh sách Tuyên truyền viên pháp luật của địa phương trên cơ sở sự đồng ý của cá nhân được lựa chọn.

• Cơ sở pháp lý: Khoản 1, Khoản 2 Điều 34, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16.

Câu 10: Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16 chính thức có hiệu lực khi nào và thay thế văn bản nào?

• Trả lời:

  • Thời điểm có hiệu lực: Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 3 năm 2027.

  • Văn bản thay thế: Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 14/2012/QH13 hết hiệu lực kể từ ngày Luật mới có hiệu lực thi hành.

  • Quy định chuyển tiếp: Báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật đã được công nhận trước ngày Luật này có hiệu lực thì tiếp tục làm báo cáo viên pháp luật, tuyên truyền viên pháp luật.

• Cơ sở pháp lý: Điều 38, Điều 39, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật số 12/2026/QH16